Abstract
Młodzi migranci powrotni mogą doświadczać powrotnej akulturacji i powrotnego szoku kulturowego, ponownie wchodząc w środowisko rówieśnicze i szkolne w kraju pochodzenia. Celem jakościowego badania jest ukazanie, w jaki sposób młodzi reemigranci powracający do Polski interpretują relacje rówieśnicze, kulturowe bycie pomiędzy oraz własne poczucie przynależności. W częściowo kierowanych wywiadach skoncentrowanych na problemie uczestniczyły trzy celowo dobrane osoby w wieku 15–18 lat, które powróciły z Wielkiej Brytanii, Niemiec i Stanów Zjednoczonych. Narracje przeanalizowano z wykorzystaniem przyjętych kategorii analitycznych oraz indukcji analitycznej. Studia przypadków pokazują, że środowisko rówieśnicze może zarówno wspierać integrację, jak i pogłębiać wykluczenie społeczne. Badani opisywali dystans społeczny, etykietowanie, trudności językowe i komunikacyjne, ograniczone możliwości wykorzystania kompetencji zdobytych za granicą oraz problemy z odbudowaniem przynależności społecznej i tożsamości kulturowej. Jeden przypadek wskazuje na częściową adaptację wspieraną przez zasoby rodzinne i zmianę środowiska szkolnego, natomiast dwa pozostałe ujawniają trwałą marginalizację i wycofanie z relacji rówieśniczych. Wyniki sugerują, że przebieg powrotnej akulturacji kształtują jakość relacji rówieśniczych, praktyki szkolne oraz dostępność wsparcia społecznego. Chociaż niewielka liczba przypadków wyklucza uogólnienia, badanie identyfikuje mechanizmy istotne dla wspierania młodych reemigrantów w środowisku edukacyjnym i społecznym.