Abstract
Endoprotezoplastyka stawu biodrowego stanowi jedną z najczęściej wykonywanych i najskuteczniejszych metod leczenia zaawansowanej choroby zwyrodnieniowej stawów oraz innych schorzeń prowadzących do znacznego ograniczenia sprawności ruchowej i przewlekłego bólu. Zabieg ten pozwala na redukcję dolegliwości bólowych, poprawę funkcji stawu oraz zwiększenie samodzielności pacjentów w codziennym funkcjonowaniu. Ocena zależności między parametrami funkcjonalnymi a jakością życia pacjentów po zabiegu stanowi istotny element planowania kompleksowej opieki rehabilitacyjnej.
Badaniem objęto 106 pacjentów po całkowitej endoprotezoplastyce stawu biodrowego. Zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety obejmującego dane socjodemograficzne i kliniczne. Do oceny wydolności funkcjonalnej wykorzystano skalę WOMAC (Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index), natomiast jakość życia oceniono przy użyciu kwestionariusza WHOQOL-BREF (World Health Organization Quality of Life-BREF) opracowanego przez Światową Organizację Zdrowia. Analizę statystyczną przeprowadzono z zastosowaniem metod statystyki opisowej oraz testów nieparametrycznych. Do oceny zależności pomiędzy zmiennymi wykorzystano współczynnik korelacji rang Spearmana.
W analizie statystycznej wykazano istotne statystycznie ujemne korelacje pomiędzy wynikami uzyskanymi w skali WOMAC a oceną jakości życia w poszczególnych domenach kwestionariusza WHOQOL-BREF. Najsilniejsze zależności obserwowano w domenie fizycznej jakości życia, co wskazuje na istotną zależność pomiędzy poziomem sprawności funkcjonalnej a ogólną percepcją zdrowia i codziennego funkcjonowania pacjentów. Wyższe wartości jakości życia częściej obserwowano u kobiet, pacjentów młodszych oraz u osób, u których zastosowano endoprotezę bezcementową. Nie stwierdzono natomiast istotnej statystycznie zależności pomiędzy nasileniem bólu a ogólną oceną jakości życia.
Uzyskane wyniki wskazują, że wydolność funkcjonalna, w szczególności poziom sprawności ruchowej oraz sztywność stawu biodrowego, wykazuje istotny związek z jakością życia pacjentów po endoprotezoplastyce stawu biodrowego. Podkreśla to znaczenie kompleksowej rehabilitacji ukierunkowanej nie tylko na redukcję bólu, ale również na poprawę funkcji ruchowych, stabilności stawu oraz zdolności do wykonywania codziennych aktywności. Zintegrowane podejście terapeutyczne może przyczyniać się do poprawy długoterminowych efektów leczenia oraz zwiększenia satysfakcji pacjentów z przeprowadzonej procedury chirurgicznej.