Abstract
Uluslararası Müzeler Konseyi (ICOM) tarafından 2022’de yeni tanımı ilan edilen müze, halka açık, erişilebilir ve kapsayıcı yapısını gündeme getirerek; toplum için çeşitliliği ve sürdürülebilirliği teşvik eden bir kurum olarak geleceğe yön vermeye adaydır. Müze tanımı, işlevleri açısından müzeleri etik ve profesyonel anlayışlarla müzeciliği uygulama aşamalarında toplumun katılımını gözeterek yerine getirmekle sorumlu tutmaktadır. 2023’ün 18 Mayıs Uluslararası Müzeler Günü teması “sürdürülebilirlik ve esenlik”tir. ICOM, güvenilir kurumlar ve ortak sosyal dokumuzdaki bağlar olarak tanımladığı müzelerin, pozitif değişimi teşvik etmek için basamaklı bir etki yaratma sorumluluğunu gündeme taşımakta ve sürdürülebilirliği teşvik etmektedir. Sürdürülebilirlik bu temada çevresel eylemde aktif olmak, sosyal izolasyonla mücadele etmek, kapsayıcı politika ve uygulamalar geliştirmek ve ruh sağlığını korumak gibi pratiklere odaklanmaktadır. Yeni müze tanımıyla örtüşen müzeler günü teması ile, kapsayıcılığı ajandalarına alan müzeler sürdürülebilirliği hayata geçirebilmek amacıyla toplumsal işlevleri de çeşitlendirme yaklaşımı izleyebilirler. Bu durumda kimlik, ırk, çokkültürlülük, kapsayıcılık, katılım ve çeşitlilik kavramlarını kullanarak bir anlam oluşturma koşulunu yerine getirmek ve ziyaretçiye müzeyi bir hermenötik temel olarak deneyimletmek için özellikle zor konuları sıklıkla seçtikleri görülecektir. Temel sorunlardan biri haline gelen göç işlenmesi zor konular arasındadır. Bu çalışma göç olgusunun işlenişinde farklılıkların ve önyargıların müzakeresi için ve müze sergi ve etkinliklerinin kullanım biçimlerini Avusturya örnekleri üzerinden yeni müze tanımında ele alınan kavramlar doğrultusunda sorgulamaktadır. Göçün kentleri demografik, sosyo-politik ve kültürel bağlamda hızla şekillendiren en önemli olgulardan biri olması Avusturya’nın Vorarlberg eyaletindeki ve çevresindeki müzelerin göç temasına ilişkin örneklerin yeni müze tanımı çerçevesinde değerlendirilmesini gerektirmektedir. Bu bağlamda, Avusturya’nın Vorarlberg eyaletindeki ve çevresindeki müzelerin bu olguyu ele alış biçimlerinin yanı sıra müzelerde göçmen ve mültecilere yönelik yapılan çalışmalar ayrıntılı olarak incelenmiştir.